Karşı Dava Ne Zaman Açılır?

Son güncelleme: 4 Kasım 2026 · Hazırlayan: Saygılı Yarlıg AI

Karşı dava, davalının davacıya karşı aynı yargılama içinde ileri sürdüğü bağımsız bir taleptir ve kendine özgü bir süre rejimine tabidir. Bu rehberde sürenin hukuki dayanağını, tebliğ ve e-tebligatla ne zaman işlemeye başladığını, tatil günlerinin hesaba etkisini ve sürenin kaçırılması hâlinde doğacak sonuçları ele alıyoruz.

Son günü elle saymayın: süre hesaplama aracı tebliğ tarihinden son günü tatilleri hesaba katarak ücretsiz hesaplar.

Karşı davanın süresi ve dayandığı usul hükmü

Karşı dava, esas davadan bağımsız bir talep olmakla birlikte usul ekonomisi amacıyla aynı yargılama içinde görülür. Bu nedenle kanun, karşı dava için ayrı ve kendine özgü bir süre öngörmemiş; talebi esas davanın cevap süresine bağlamıştır. Başka bir anlatımla karşı dava, cevap süresi içinde ileri sürülmelidir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ilgili hükümlerine göre karşı dava kural olarak cevap dilekçesinde ileri sürülür. Cevap süresi içinde kalmak kaydıyla talebin ayrı bir dilekçeyle açılması uygulamada kabul edilmekte; mahkeme, dilekçenin niteliğini kendiliğinden değerlendirmektedir. Dilekçenin başlığı değil, içeriği ve talep sonucu belirleyicidir.

Sürenin niteliği bakımından şu noktalar öne çıkar:

• Karşı dava için kanunda ayrı bir süre yoktur; süre cevap süresidir.
• Süre hak düşürücü nitelikte kabul edilir; mahkeme süreyi re'sen gözetir.
• Cevap süresi içinde ileri sürülmeyen talep, karşı dava olarak dinlenmez.

Süre ne zaman başlar? Tebliğ ve e-tebligat

Süre, dava açıldığı tarihte değil, dava dilekçesinin davalıya tebliğ edildiği tarihte işlemeye başlar. Tebliğ tarihi tebligat belgesindeki kayıtla belirlenir; muhatabın fiilen öğrenip öğrenmemesi tek başına sonucu değiştirmez. Birden fazla davalı varsa her davalı bakımından süre kendi tebliğ tarihinden itibaren ayrı ayrı işler.

Elektronik yolla yapılan tebligatta da esas alınan, kanuna uygun biçimde gerçekleşen tebliğ tarihidir. Muhatap tebligatı okuduğunda tebliğ bu tarihte yapılmış sayılır; okumadığı hâllerde ise kanunda öngörülen sürenin sonunda tebliğ gerçekleşmiş kabul edilir. Bu nedenle hesap, ekranda görülen tarihe değil, kanuni tebliğ tarihine göre yapılmalıdır.

Uygulamada sık görülen hata, dava dilekçesinin dosyaya sunulduğu ya da tensip zaptının düzenlendiği tarihin başlangıç kabul edilmesidir. Bu yaklaşım süreyi erken başlatır ve karşı dava hakkının kaybedilmesine yol açabilir.

• Başlangıç, dava açılış tarihi değil tebliğ tarihidir.
• Elektronik tebligatta okunmama hâlinde kanuni sürenin sonu esas alınır.
• Birden fazla davalıda süreler birbirinden bağımsız işler.

Karşı dava ne zamana kadar açılır? Sürenin hesaplanması

Süre, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar; tebliğ günü hesaba katılmaz. Sürenin son günü resmî tatile, adli tatile ya da hafta sonuna denk gelirse süre, tatili izleyen ilk iş günü çalışma süresinin sonunda biter. Bu kural, sürenin son gününün kullanılamaz olması nedeniyle hakkın kaybını önlemeyi amaçlar.

Adli tatil, kural olarak sürelerin işlemesini durdurur; ancak adli tatilde görülmesi gereken işler bakımından istisnalar bulunabilir. Bu nedenle karşı dava süresi adli tatile denk geliyorsa, dosyanın bulunduğu yargı çevresi ve işin niteliği dikkate alınarak değerlendirme yapılmalıdır.

Karşı dava ne zamana kadar açılır sorusunun pratik cevabı şudur: cevap süresinin son iş günü, mesai saati sonuna kadar. Elektronik tebligat ve elektronik dosya imkânları dikkate alındığında dahi gönderimin sisteme ulaştığı anın belgelenebilir olması önem taşır.

• Süre tebliği izleyen günden başlar.
• Son günün tatile denk gelmesi süreyi izleyen ilk iş gününe uzatır.
• Adli tatilin süreye etkisi işin niteliğine göre ayrıca değerlendirilir.

Yer tutuculu örnek hesap

Dava dilekçesi [DAVALI]'ya [TEBLİĞ TARİHİ] tarihinde tebliğ edilmiştir. Cevap süresi, kanunda öngörülen süre kadardır ve tebliği izleyen günden itibaren işlemeye başlar. Bu durumda sürenin son günü [SON GÜN] tarihine denk gelmektedir.

[SON GÜN] tarihinin resmî tatile ya da adli tatile rastlaması hâlinde süre, tatili izleyen ilk iş günü olan [YENİ SON GÜN] tarihinde sona erer. Karşı dava, en geç bu tarihte mesai saati sonuna kadar [MAHKEME]'ye sunulmalı; harç ve gider avansı yönünden de aynı gün içinde işlem yapılmasına dikkat edilmelidir.

Örnek, yalnızca yöntemi göstermektedir. Somut dosyada tebliğ tarihi tebligat belgesinden, elektronik tebligat ise sistem kayıtlarından doğrulanmalı; hesap bu belgeye dayandırılmalıdır.

• [TEBLİĞ TARİHİ] ve [SON GÜN] yer tutucuları dosyadaki gerçek verilerle doldurulmalıdır.
• Hesap, tebliğ belgesine dayandırılmalıdır.
• Son gün tatile denk geliyorsa uzatılmış tarih yazılmalıdır.

Süre kaçarsa ne olur?

Cevap süresi içinde ileri sürülmeyen karşı dava dinlenmez. Bu sonuç, mahkemenin talep hakkında esasa girmeden ret kararı vermesi anlamına gelir; süre re'sen gözetildiği için karşı tarafın itirazına gerek yoktur.

Talep tümüyle ortadan kalkmaz; davalı, aynı talebi ayrı bir davayla ileri sürebilir. Ancak bu yol, ayrı harç ve yargılama gideri doğurur, dosyaların farklı mahkemelerde görülmesine ve bağlantı nedeniyle birleştirme tartışmasına yol açabilir. Ayrı davada zamanaşımı gibi maddi hukuk savunmaları yeniden gündeme gelir.

Sürenin kaçırılması hâlinde ıslah yoluyla karşı dava ileri sürülmesi öğretide ve uygulamada tartışmalıdır; bu ihtimalin güvenilir bir çözüm olarak görülmemesi gerekir.

• Süresinde ileri sürülmeyen karşı dava dinlenmez.
• Talep, ayrı dava konusu yapılabilir.
• Ayrı dava, harç ve gider bakımından ek külfet doğurur.
• Birleştirme talebi somut dosya koşullarına göre değerlendirilir.

Uygulamada dikkat edilecekler

Karşı dava ile savunma arasındaki ayrım, süre bakımından belirleyicidir. Talebin içeriği, talep sonucu ve hukuki nitelendirmesi doğru yapılmazsa süresinde sunulmuş bir dilekçe dahi karşı dava olarak işleme alınmayabilir.

Karşı dava, esas davanın görüldüğü mahkemede açılır; görev ve yetki itirazlarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekir. Bağımsız bir talep olduğundan kendi dava şartları bakımından da incelenir; bu kapsamda harç, gider avansı ve varsa özel usul engelleri kontrol edilmelidir.

Tebligat belgesi, elektronik tebligat kayıtları ve süre hesabı dosyada belgelenmelidir. Sürenin son gününe yakın yapılan gönderimlerde, gönderimin sisteme ulaştığı anın gösterilebilir olması avukatın sorumluluğu açısından önem taşır.

• Talep, karşı dava niteliğinde açıkça kurgulanmalıdır.
• Esas davanın görüldüğü mahkeme esas alınır.
• Harç ve gider avansı süre içinde tamamlanmalıdır.
• Süre hesabı ve tebliğ belgesi dosyada görünür olmalıdır.
• Süre sonuna yakın gönderimlerde kayıt ve zaman damgası korunmalıdır.

Bu sayfa yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış genel bilgilendirme metnidir; hukuki görüş yerine geçmez. Süre, madde ve usul bilgilerini güncel mevzuattan doğrulayın; somut olayınız için bir avukata danışın.

Sıkça sorulan sorular